Khi nhắc đến AI, nhiều người nghĩ đến những công nghệ mới, những mô hình ngôn ngữ hay các startup tỷ đô. Với Nguyễn Nguyên Hoàng Huy (Ace mentee cohort 25-26) – incoming MBA của Kellogg School of Management, Northwestern University – AI lại là một cuộc cách mạng công nghiệp mà anh muốn trực tiếp có mặt để chứng kiến, học hỏi và đóng góp.
Sau gần một thập kỷ làm Data Analytics tại một trong những công ty thương mại điện tử lớn nhất Việt Nam, Huy quyết định tạm dừng sự nghiệp để theo học MBA tại Mỹ. Với anh, đây không phải là một bước chuyển ngẫu hứng, mà là một phần trong bức tranh sự nghiệp đã được chuẩn bị từ rất lâu.
9 năm trưởng thành trong data analytics
Huy gia nhập công ty khi tổ chức mới chỉ khoảng 20 nhân sự. Trong suốt 9 năm, anh chứng kiến doanh nghiệp tăng trưởng mạnh mẽ và cũng trải qua nhiều vai trò khác nhau trong lĩnh vực dữ liệu.
Khoảng thời gian ấy không chỉ giúp Huy xây dựng nền tảng chuyên môn về data analytics mà còn cho anh góc nhìn toàn diện về vận hành, sản phẩm và tăng trưởng của một doanh nghiệp công nghệ.
Song song với công việc, Huy còn là mentor của VietAI, đồng hành cùng nhiều bạn trẻ theo đuổi lĩnh vực AI và Machine Learning. Chính việc tiếp xúc với cộng đồng AI khiến anh ngày càng nhận ra tốc độ phát triển của ngành và khoảng cách giữa việc ứng dụng AI tại Việt Nam với hệ sinh thái công nghệ hàng đầu thế giới.
Đi học MBA không phải để đổi nghề, mà để bước vào trung tâm của cuộc cách mạng AI
Nhiều người lựa chọn MBA để chuyển ngành hoặc tìm kiếm mức lương cao hơn sau tốt nghiệp. Với Huy, động lực lớn nhất lại khác.
Anh tin rằng AI sẽ là cuộc cách mạng công nghiệp lớn nhất trong nhiều thập kỷ tới, và Mỹ là nơi cuộc cách mạng đó đang diễn ra mạnh mẽ nhất.
“Mình muốn đến Mỹ để vừa chứng kiến, vừa tham gia và trực tiếp đóng góp vào làn sóng AI.”
Chính vì vậy, MBA không phải đích đến cuối cùng mà chỉ là một milestone trong hành trình dài hơn. Sau nhiều năm làm về thương mại điện tử và dữ liệu, Huy muốn mở rộng năng lực lãnh đạo, xây dựng mạng lưới quan hệ và chuẩn bị cho mục tiêu dài hạn là khởi nghiệp trong lĩnh vực AI.
Theo mentor Ánh – người đồng hành cùng nhiều ứng viên MBA – đây cũng là cách xây dựng career narrative mà các trường kinh doanh đánh giá rất cao.
“MBA chỉ là một cột mốc chứ không phải đích đến. Điều quan trọng là ứng viên phải cho thấy MBA giúp họ tiến nhanh hơn tới mục tiêu nghề nghiệp, chứ không phải phụ thuộc hoàn toàn vào tấm bằng,” chị Ánh chia sẻ.
MBA hay Master's? Không có lựa chọn nào tốt hơn, chỉ có lựa chọn phù hợp hơn
Là người xuất thân từ lĩnh vực kỹ thuật, Huy cũng từng cân nhắc giữa MBA và các chương trình Master’s.
Theo anh, nếu mục tiêu là trở thành chuyên gia kỹ thuật, Software Engineer hay tiếp tục theo hướng nghiên cứu và học lên PhD thì Master’s là lựa chọn phù hợp hơn.
Trong khi đó, MBA dành cho những người muốn trở thành generalist – những người lãnh đạo, xây dựng chiến lược, phát triển sản phẩm, vận hành doanh nghiệp hoặc khởi nghiệp.
Chị Ánh cũng nhấn mạnh MBA không chỉ dạy kiến thức quản trị mà còn tập trung rất nhiều vào leadership, communication, networking và khả năng dẫn dắt tổ chức.
Sau MBA, sinh viên thường theo đuổi consulting, strategy, product management, business operations hoặc các vai trò kết nối giữa công nghệ và kinh doanh – đặc biệt khi AI đang mở ra ngày càng nhiều vị trí liên quan đến AI Business Applications.
Chọn trường là chọn nơi giúp mình đạt được mục tiêu
Theo Huy, ranking rất quan trọng nhưng chưa bao giờ là yếu tố duy nhất.
Anh dành nhiều thời gian nghiên cứu employment report, tìm hiểu alumni đang làm ở đâu, thế mạnh của từng trường trong từng lĩnh vực thay vì chỉ đọc các brochure giới thiệu.
“Mọi người nên nhìn xem alumni của trường đang làm gì, ngành nào mạnh, network ở đâu. Marketing material chỉ phản ánh một phần.”
Có thể thấy networking cũng đóng vai trò rất lớn trong quá trình chọn trường, bởi những buổi coffee chat với alumni hay sinh viên hiện tại giúp có góc nhìn thực tế hơn rất nhiều so với thông tin chính thức.
Với gần 10 năm kinh nghiệm làm việc, quyết định nghỉ việc để học MBA là một lựa chọn có chi phí cơ hội rất lớn.
Chính vì vậy, Huy xác định chỉ những chương trình thực sự xứng đáng mới đáng để đánh đổi.
Anh lựa chọn chiến lược khá táo bạo: chỉ nộp vào các trường top đầu, nhưng apply ngay Round 1 để nếu kết quả không như kỳ vọng vẫn còn thời gian điều chỉnh chiến lược ở các vòng tiếp theo.
Về vấn đề này, bạn đọc có thể tham khảo thêm ý kiến mentor Ánh: MBA là một quyết định có mức độ rủi ro rất cao. Có thể bạn được admit nhưng funding không như mong muốn, hoặc chỉ đỗ trường backup.
Vì vậy điều quan trọng là phải xác định trước khả năng chịu rủi ro của bản thân và xây dựng chiến lược phù hợp.
Chị khuyên ứng viên nên breakdown vấn đề tài chính theo từng mốc thời gian thay vì chỉ nhìn vào tổng học phí. Việc đi học sớm hơn một năm đôi khi có thể mang lại cơ hội thực tập hoặc công việc với thu nhập đủ để bù đắp phần lớn chi phí đầu tư.
“Ví dụ tôi cần 150k đi học và tính bao giờ được GMAT tốt mới apply. Nhưng nếu sang Mỹ sớm 1 năm mà mỗi năm nhận thêm 100K cash, thì nó compensate cho kinh phí. Hãy breakdown nếu tháng 8 nhập học thì đến tháng 1 sẽ cần bao nhiêu tiền, trong quá trình, đâu là thời điểm bạn likely nhận được first internship hay first job thì thì việc cover tiền học là hoàn toàn khả thi.
Ngược lại mình biết có những người chờ rất lâu. Có người chờ đến 4-5 năm, thi đến 8 lần GMAT. Over time nó ảnh hưởng tới interest của mình và gây ảnh hưởng rất nhiều đến quyêt định đi học,” chị Ánh chia sẻ.
Một bài essay tốt không phải kể nhiều thành tích
Các mentee cùng cohort luôn tín nhiệm Huy với nhiều kinh nghiệm và chiến lược học GMAT. Tuy nhiên, anh thì cho rằng GMAT chỉ là điều kiện cần.
Một bộ hồ sơ mạnh còn đến từ career story đủ logic, mục tiêu nghề nghiệp rõ ràng và khả năng chứng minh vì sao MBA là bước đi hợp lý tiếp theo.
Còn về bài luận, theo Huy, sai lầm phổ biến nhất là cố gắng đưa toàn bộ thành tích vào bài luận.
Thay vào đó, Huy khuyên chỉ nên chọn một vài câu chuyện thực sự quan trọng rồi đào sâu vào quá trình ra quyết định, những đánh đổi, suy nghĩ và bài học.
“Resume cho trường biết bạn đã làm gì. Essay nên cho họ biết bạn là người như thế nào.”
Chị Ánh cũng đồng tình với quan điểm này. Theo chị, ứng viên cần xây dựng mindset rằng mình hoàn toàn có khả năng đạt được mục tiêu nghề nghiệp; MBA chỉ là công cụ giúp hành trình đó diễn ra nhanh và hiệu quả hơn.
Ngoài ra, optional essay cũng là nơi nhiều ứng viên có thể chia sẻ những trải nghiệm không thể hiện ở các bài luận chính như khó khăn gia đình, biến cố cá nhân hay cách vượt qua thử thách. Những câu chuyện chân thật thường giúp hội đồng tuyển sinh hiểu rõ hơn về khả năng phục hồi và sự trưởng thành của ứng viên.
Một lưu ý khác mà Huy đặc biệt nhấn mạnh là đừng để toàn bộ hồ sơ chỉ xoay quanh công việc.
Dù sự nghiệp rất quan trọng, các trường MBA cũng muốn nhìn thấy con người phía sau CV: những hoạt động cộng đồng, sở thích, giá trị sống hay các trải nghiệm đã góp phần định hình tính cách của ứng viên.
MBA là bước chuẩn bị cho một hành trình dài hơn
Nhìn lại toàn bộ hành trình, quyết định theo học MBA của Huy không xuất phát từ mong muốn đổi việc đơn thuần.
Đó là bước chuẩn bị để chuyển từ một người làm dữ liệu trong thương mại điện tử sang người có thể kết nối giữa công nghệ, kinh doanh và AI; từ một chuyên gia kỹ thuật sang một nhà lãnh đạo có khả năng xây dựng những sản phẩm và doanh nghiệp tạo ra giá trị lớn hơn.
Với Huy, MBA không phải đích đến. Đó là điểm khởi đầu cho chương tiếp theo của sự nghiệp – nơi anh hy vọng sẽ không chỉ theo kịp cuộc cách mạng AI, mà còn trực tiếp góp phần tạo nên nó.
